Szer.: 51.2° N  Dł.: 18.6° E  Wysokość: 201 m

Wieluń miasto powiatowe w województwie łódzkim, na Wyżynie Wieluńskiej. 33,3 tys. mieszkańców. Obszar powiatu: 928 km2 liczba mieszkańców: 81 227 obywateli.

Historia

Pierwotna osada, założona 1217, znajdowała się na południowy wschód od współczesnego miasta. W połowie XIII w. przeniesiona na obecne miejsce. Od 1281 kasztelania. W roku 1283 Książe Przemysł II nadaje Wieluniowi prawa miejskie. To królewskie miasto było do końca XIII w. siedzibą kasztelanii, od XIV w. stolicą Ziemi Wieluńskiej i Księstwa Wieluńskiego. W XVI w. Wieluń zaliczano do najpiękniejszych miast Polski. Działała tu wtedy filia Akademii Krakowskiej, liczne cechy rzemieślnicze oraz własny teatr. Miasto było wielokrotnie niszczone i palone   Jako miejscowość pograniczna, często zmieniał panującego, pozostając pod zwierzchnictwem książąt wielkopolskich i śląskich, włączony ostatecznie przez Władysława I Łokietka do Korony. Około 1350 Kazimierz III Wielki wzniósł zamek obronny i otoczył miasto murami. 1370 przekazany w lenno przez Ludwika I Wielkiego Władysławowi Opolczykowi. 1395 przyłączony do Korony przez Władysława II Jagiełłę.

Rezydencja arcybiskupów gnieźnieńskich. 1420 arcybiskup Mikołaj Trąba zwołał do Wielunia synod prowincjonalny, na którym uchwalono statuty potępiające nauki religijne J. Wiklefa i J. Husa. 1424 na zjeździe zwołanym do Wielunia przez Władysława II Jagiełłę uchwalono tzw. edykt wieluński skierowany przeciwko husytom. 1440 i 1447 miasto zostało zniszczone przez najazd książąt śląskich.

Ośrodek handlu, organizowano tu m.in. wielkie jarmarki na woły. W XV-XVI w. rozwijało się sukiennictwo. 1655 rozwój miasta przerwał najazd szwedzki. W II rozbiorze Polski (1793) włączony do Prus, 1807-1815 w granicach Księstwa Warszawskiego, następnie Królestwa Polskiego.

Mieszkańcy Wielunia brali udział w powstaniu styczniowym (1863-1864), strajkach 1905 i w powstaniach śląskich 1919-1921.Najbardziej tragiczny w jego historii był dzień 1 IX 1939 r., kiedy to na bezbronne i uśpione miasto spadły bomby. To właśnie tutaj o godz. 4.40 rozpoczęła się II wojna światowa. Zbombardowany 1 września 1939, zniszczony w 70%, odbudowany po zakończeniu II wojny światowej.  1-2 września 1939 w rejonie Wielunia ciężkie walki z wojskami niemieckimi toczyła 28 dywizja piechoty armii Łódź.

Przemysł maszynowy, drzewny, spożywczy. Ośrodek usługowy. W pobliżu Wielunia znajduje się utworzony w 1983 częściowy rezerwat leśny Lasek Kurowski, o powierzchni 22 ha, z grądem, olsem, łęgiem olszowym.